Shine on, you crazy diamond!

Ο George Cruikshank (1792 – 1878), ήταν ένας άγγλος εικονογράφος και γελοιογράφος. Ψάχνοντας στοιχεία για τη ζωή και το έργο του, έπεσα πάνω σ΄ αυτό το περίτεχνο χαρακτικό, στο οποίο ο Cruikshank εμβαθύνει στη ζωή ενός άντρα που τον κατατρώει η ζήλια. Η ερωτική ζήλια.

Ο πρωταγωνιστής κάθεται σε ένα τραπέζι με το κεφάλι του στο χέρι. Μπροστά του υπάρχει ένα έγγραφο, πιθανότατα μια ανώνυμη επιστολή, το περιεχόμενο της οποίας τον έχει αναστατώσει. Είναι τόσο βυθισμένος στις σκέψεις του, που δεν αντιλαμβάνεται το νερό που έχει βράσει στο βραστήρα, ο οποίος σφυρίζει πάνω στη φωτιά.

Πάνω στους ώμους του βρίσκονται δυο δαιμόνια, τα δαιμόνια της ζήλιας, και τον παροτρύνουν να παρατηρήσει τι συμβαίνει γύρω του. Το ένα του προσφέρει ένα ζευγάρι γυαλιά, σαν να του λέει «δες, άνοιξε τα μάτια σου». Το άλλο είναι αναπαυτικά καθισμένο στον ώμο του και του δείχνει μια ερωτική σκηνή που διαδραματίζεται από κάτω. Σε αυτή, ένας φιλάρεσκος στρατιώτης σπεύδει να συναντήσει την ερωμένη του, η οποία κατεβαίνει από μιαν ανεμόσκαλα, εικόνα που συμβολίζει, προφανώς, τη διαφυγή από κάποιο ψηλό παράθυρο. Σε μιαν άλλη σκηνή, τα ίδια πρόσωπα (ο στρατιώτης και η γυναίκα) επιδίδονται σε τρυφερές περιπτύξεις κάτω από μια καρέκλα. Μάλλον η επιστολή, που μόλις διάβασε, τον πληροφορεί για ενδεχόμενη απιστία της γυναίκας της ζωής του.

Οι γεμάτες ζήλια σκέψεις του, που εικονίζονται ως μαυροντυμένοι άνδρες, τον οδηγούν να σκεφτεί να δώσει τέρμα στη ζωή του. Ο Cruikshank έχει ζωγραφίσει δυο σκηνές θανάτου. Και στις δύο αυτός που πεθαίνει είναι ντυμένος σαν τον ήρωά μας. Στην πρώτη, πάνω στο πρέκι του τζακιού, ο στρατιώτης τον πυροβολεί, ενώ στη δεύτερη έχει μόλις απαγχονιστεί, κλωτσώντας το μικρό σκαμνί κάτω από τα πόδια του, από ένα σχοινί που κρατάει ένα τρίτο δαιμόνιο.

Ο Cruikshank αφήνει τον θεατή του χαρακτικού να αναρωτιέται αν ο ήρωας θα χρησιμοποιήσει, σε μιαν έκρηξη ζήλιας, το όπλο του (κωμικά σχεδιασμένο με πόδια, χέρια και ημίψηλο) που βρίσκεται στα δεξιά του.

Έδειξα το χαρακτικό στη φίλη μου, που το τελευταίο διάστημα βασανίζεται από παρόμοιες κρίσεις ζήλιας, για να την πειράξω και να της φτιάξω το κέφι. Με αγριοκοίταξε και μου είπε πως εκείνη δεν χρειάζεται ανώνυμα γράμματα για να της ανοίξουν τα μάτια. Ακούει τηλεφωνήματα, βλέπει SMS, παρατηρεί ιδιαίτερη δραστηριότητα στον υπολογιστή και στο e-mail του. Εγώ, φυσικά, της λέω πως είναι όλα στη φαντασία της και πως φταίει η τεράστια ανασφάλειά της. Μου αντιτάσσει πως ο καλός της, αντί να μιλά μαζί της, δραστηριοποιείται σε ένα από τα χιλιάδες fora του διαδικτύου, στο οποίο επανέκαμψε μετά από μακρόχρονη διακοπή. Της εξηγώ πως κι εγώ έχω κάνει στο διαδίκτυο φίλους καλούς, χωρίς να συμβαίνει τίποτα το πονηρό και το επιλήψιμο μεταξύ μας. Μου δείχνει κάποια μηνύματα στο forum. Παραδέχομαι ότι θα μπορούσαν να παρεξηγηθούν αλλά, γνωρίζοντας τον καλό της, της επισημαίνω πως είναι τόσο ΑΝΤΡΑΣ, ώστε αν δεν την αγαπούσε πια, θα είχε το σθένος να της το πει. Με κοιτάζει με βουρκωμένα μάτια.

Την ξέρω σχεδόν τόσα χρόνια όσα ξέρω κι εμένα. Είναι άνθρωπος συναισθηματικός, που αγαπάει με πάθος, που δίνεται ολόψυχα, που τρέφει τον έρωτα και τρέφεται από αυτόν. Είναι μεγαλούτσικη σε ηλικία και, προφανώς, ο συγκεκριμένος άντρας αποτελεί τον τελευταίο έρωτα της ζωής της. Ίσως γι αυτό φοβάται τόσο πολύ, ίσως γι αυτό νοιώθει τόσο ανασφαλής. Δεν της λείπουν οι επιβεβαιώσεις, το αντίθετο μάλιστα, αλλά εκείνη έχει κολλήσει σε αυτόν τον άνθρωπο. Καθόλου αδικαιολόγητα, μια και πρόκειται για έναν άνθρωπο ιδιαίτερα αξιόλογο και χαρισματικό.

Τα δαιμόνια της ζήλιας κάθονται στους ώμους της φίλης μου. Της τυραννάνε το μυαλό, της μαραζώνουν την ψυχή, γεμίζουν δάκρυα τα όμορφα μάτια της. Της παρουσιάζουν «πειστήρια» και «αποδείξεις» για την ανυπαρξία της αγάπης του ανθρώπου που αγαπά. Τη μια στιγμή τα αποδέχεται, την άλλη τα απορρίπτει. Έχει καταστρέψει το καλοκαίρι της, δεν χαίρεται τίποτα, έχει πάψει να πηγαίνει στη θάλασσα που τόσο αγαπούσε, έχει πάψει να διαβάζει, έχει πάψει να βγαίνει με φίλους. Δεν ξέρω, πια, πώς να τη βοηθήσω, ό,τι και να της πω πέφτει στο κενό.

Καμιά ιδέα;