Shine on, you crazy diamond!

Θα μπορούσε να είχε γεννηθεί στη μεταπολεμική Ελλάδα. Αν είχε συμβεί αυτό, θα ήταν σίγουρα ένας από τους συνεχιστές του ρεμπέτικου τραγουδιού. Θα του άνοιγε νέους δρόμους, θα το πήγαινε μακρύτερα, θα το απογείωνε. Γεννήθηκε, όμως, στις Η.Π.Α., στην Πομόνα της Καλιφόρνια, στην όγδοη επέτειο του βομβαρδισμού του Περλ Χάρμπορ.

Οι γονείς, αμφότεροι δάσκαλοι, χώρισαν όταν εκείνος ήταν 10 χρονών. Σκωτσέζος και Ιρλανδός από τη μεριά του πατέρα του, Νορβηγός από εκείνη της μητέρας του. Οι κουλτούρες αυτών των λαών κυλούν μέσα του, μαζί με το αίμα του και η μουσική τον γοητεύει. Μαθαίνει μόνος του πιάνο, πηγαίνοντας στο σπίτι ενός γείτονα τα απογεύματα. Ο κατά οκτώ χρόνια μεγαλύτερός του Bob Dylan, γίνεται το ίνδαλμά του. Λατρεύει τους στίχους του, τους έχει παντού μέσα στο σπίτι, κάποιους τους κάνει κάδρο και τους κρεμά σε διάφορα σημεία του σπιτιού. Αρχίζει να γράφει και αυτός. Στο κομοδίνο του, δίπλα στο κρεβάτι, έχει πάντα ένα μπλοκ και ένα μολύβι, για να σημειώνει στιχάκια που θα σκεφτεί στη μέση της νύχτας, από το φόβο να τα έχει λησμονήσει το πρωί.

Η περσόνα του «διασκεδαστή» αρχίζει να διαφαίνεται: οι δάσκαλοι στο σχολείο του επιτρέπουν να παίζει τη φυσαρμόνικά του για να διασκεδάσει τους συμμαθητές του και –καμιά φορά- τον αφήνουν να ανέβει πάνω στα θρανία για να χορέψει, με τον δικό του τρόπο, κλακέτες. Κάνει αποτυχημένες προσπάθειες να αφήσει μουστάκι και γένια, με αποτέλεσμα τα πειράγματα φίλων και γνωστών. Το αφεντικό του, στην πιτσαρία που δουλεύει για το χαρτζιλίκι του, του λέει χαρακτηριστικά «έχω περισσότερες τρίχες στον κώλο μου, απ΄ όσες θα βγάλεις εσύ, ποτέ, στο πρόσωπό σου».

Στην εφηβεία του ασχολείται πολύ με τα αυτοκίνητα. Παλιά αυτοκίνητα, τα οποία προσπαθεί να επισκευάσει για να μάθει να οδηγεί. Ξεκινά με ένα Ford station wagon του ’54, συνεχίζει με μια Buick του ’55, για να επιτύχει, τελικά, το στόχο του με ένα άσπρο VolksWagen του ’61.

Η είσοδός του στον κόσμο της μουσικής γίνεται αρκετά νωρίς. Το καλοκαίρι του 1972 πιάνει δουλειά σαν «πορτιέρης» στο «The Heritage» του San Diego. Στα διαλείμματα του προγράμματος, ανεβαίνει σε μια μικρή σκηνή και κάνει τα δικά του. Δεν είναι γνωστό αν αυτό ήταν μέσα στα καθήκοντά του, ή απλά η διεύθυνση του κλαμπ τον άφηνε να το κάνει. Είχε, όμως, ως αποτέλεσμα να τον προσέξει ο Herb Cohen και να του κάνει συμβόλαιο στη δισκογραφική εταιρία Asylum. Ήταν τότε 22 χρονών.

Η δεκαετία του ’70 ήταν τα «άγρια χρόνια» του. Ζει τη ζωή που περιγράφει τόσο μοναδικά στα τραγούδια του: ποτό, γυναίκες, παθιασμένοι – αδιέξοδοι – καταστροφικοί έρωτες, περιθώριο. Εμφανίζεται ως support σε συναυλίες του John Hammond και του Frank Zappa. ‘Οσο περνάει ο καιρός, συνειδητοποιεί, ότι ο δρόμος αυτός δεν βγάζει πουθενά. Και κάνει στροφή.

Καθοριστικό ρόλο στην απόφασή του αυτή έπαιξαν δύο γεγονότα: η γνωριμία του με τον Francis Ford Coppola, που του εμπιστεύεται τη μουσική για την ταινία του «One from the heart». Μέσα από αυτή τη συνεργασία διδάσκεται πολλά. Ο Coppola είναι αυτός που τον «αναγκάζει να στρωθεί και να γράψει στα σοβαρά μουσική». Τo δεύτερο συμβάν είναι η γνωριμία του με την Kathleen Brennan, τη γυναίκα της ζωής του. Παντρεύονται τον Αύγουστο του 1980 και είναι από τότε μαζί. Ζουν στην Καλιφόρνια και έχουν τρία παιδιά.

Η παρουσία της Kathleen είναι παντού στο έργο του: συνεργάτις του σε ό,τι γράφει, παρούσα στους στίχους του, σύντροφος ζωής. Με τα καινούργια δεδομένα στη ζωή του, αποφασίζει να αλλάξει εταιρία: αφήνει την Aylum Records για την Island Records, που γίνεται το καινούργιο του «σπίτι». Τα επόμενα albums του, σηματοδοτούν τη μεταμόρφωση της καρριέρας του. Οι στίχοι του βαθαίνουν και η μουσική του πάει πιο πέρα από τις folk και jazz ρίζες της. Κάνει κορμό και φύλλα, γιγαντώνεται μέσα από περίεργες όσο και εμπνευσμένες ενορχηστρώσεις. Τα τραγούδια του δεν παίζονται από τους mainstream ραδιοφωνικούς σταθμούς, αλλά καταξιώνονται στη συνείδηση άλλων δημιουργών. Όσο για τη σχέση του με τους θαυμαστές που έμειναν μαζί του, γίνεται ισχυρότερη από ποτέ.

Με τον κινηματογράφο η σχέση του δεν περιορίζεται στη σύνθεση μουσικής: συμμετέχει και ως ηθοποιός σε αρκετές ταινίες. Αγαπημένη της γράφουσας το «Down By Law» του Jim Jarmusch, γυρισμένη το 1986, όπου κρατάει τον έναν από τους τρεις πρωταγωνιστικούς ρόλους, εκείνον του Ζακ. Οι άλλοι δύο ερμηνεύονται από τους John Lurie και Roberto Benigni. Από εκεί και το τραγούδι που ακούμε σήμερα, το «Tango ‘til they’re sore», που ακούγεται στους τίτλους του τέλους της ταινίας. Με το τραγούδι αυτό με πήρε ο ύπνος χθες βράδυ, με αυτό στο μυαλό μου ξύπνησα και με αφορμή αυτό γράφτηκε τούτο το ποστ.

Boys and Girls, ο αγαπημένος μου κύριος Tom Waits, με τα τραγούδια του οποίου εγώ χορεύω σε πείσμα όλων όσοι ισχυρίζονται πως «ο Tom Waits δεν χορεύεται»!

———————————————

Well you play that tarantella all the hounds will start to roar
The boys all go to hell and then the Cubans hit the floor
They drive along the pipeline, they tango ’til they’re sore
They take apart their nightmares and they leave them by the door
Let me fall out of the window with confetti in my hair
Deal out Jacks or Better on a blanket by the stairs
I’ll tell you all my secrets, but I lie about my past
And send me off to bed for evermore

Make sure they play my theme song, I guess daisies will have to do
Just get me to New Orleans and paint shadows on the pews
Turn the spit on that pig and kick the drum and let me down
Put my clarinet beneath your bed ’til I get back in town
Let me fall out of the window with confetti in my hair
Deal out Jacks or Better on a blanket by the stairs
I’ll tell you all my secrets, but I lie about my past
So send me off to bed for evermore

Just make sure she’s all in calico and the color of a doll
Wave the flag on Cadillac day, and a skillet on the wall
Cut me a switch or hold your breath ’til the sun goes down
Write my name on the hood, send me off to another town, and just
And just let me fall out of the window with confetti in my hair
Deal out Jacks or Better on a blanket by the stairs
Tell you all my secrets, but I lie about my past
Will you send me off to bed for evermore

Fall out of the window with confetti in my hair
Deal out Jacks or Better on a blanket by the stairs
I’ll tell you all my secrets, but I lie about my past
Send me off to bed for evermore, send me off to bed for evermore